2741 inwoners
5 bezoekers online
   
 
augustus 2018

Bommen op de tram.

In een vorige bijdrage hadden we het al over de vliegtuigbom die in juli 1943 in de Muikemstraat viel.
Op 9 oktober is het precies 60 jaar geleden dat 22 mensen om het leven kwamen bij een bominslag op de tram in de Stroomstraat. Later stierven nog eens 8 mensen aan de opgelopen verwondingen. Het kapelletje is een stille herinnering aan deze rampzalige dag in de Oosteeklose geschiedenis.

Wij vonden een aantal Oosteeklonaren, die het bombardement hebben meegemaakt.

Marcel Stevens (82 j) herinnert zich het hele gebeuren nog alsof het gisteren was: “Het was zaterdagmiddag, het was zonnig weer en de kinderen waren op weg van school naar huis. Ik was de koeien aan het melken in onze weide in de Stroomstraat toen er een groep vliegtuigen zeer laag kwamen overgevlogen. De tram, die vanuit Bassevelde kwam gereden, remde bij het zien van die vliegtuigen af in de buurt van Maurice De Decker. Plots zag ik de vliegtuigen een paar bommen lossen, van op een afstand leken ze maar zo groot als een voederbiet. Een van de bommen trof de middelste wagon van de tram. Er volgde een enorme stofwolk. Ik kroop uit de gracht en liep zonder nog aan de melk en onze koeien te denken naar huis. Ik was totaal van de kaart.”

Albert Van Kerkhove(83 j) was op het moment van de feiten aan het werk in de schrijnwerkerij van Marcel Cloutte (nu Tavene Den Eikel). Bij het horen van een drietal knallen rende hij naar buiten: “Ik zag nog net een piloot met een parachute uit het vliegtuig springen. Het vliegtuig maakte vervolgens een hele bocht en stortte neer in de Ertveldesteenweg (de Kuilen). Ik sprong op mijn fiets en reed de Stroomstraat in. Gusta Baecke en Valerie Verovert meldden mij onderweg al dat de tram was gebombardeerd.
De locomotief en de eerste drie rijtuigen werden niet getroffen. In het tweede deel van de tram werd een ware ravage aangericht. Onder de slachtoffers was 1 Oosteeklonaar. Margriet De Vos (de echtgenote van Gust De Buck ), overleed in Assenede aan haar opgelopen verwondingen. In de tram zaten ook heel wat Gentenaars die zich bij de landbouwers in Bassevelde en Oosteeklo kwamen voorzien van boter, aardappelen en graan.
De twee, al 55 jaar buren in de Stroomstraat, herinneren zich ook nog dat de locomotief en de eerste rijtuigen verder in de straat werden gereden.

In de bundel die de scoutsverkenners in 1987 uitgaven naar aanleiding van hun ‘verkennersobjectief’ (project) over de tram lezen we:

“De piloot (of co-piloot) verklaarde dat hij niet zou hebben gebombardeerd indien hij geweten had dat het een stoomtram was. Dit had hij niet kunnen zien door het struikgewas langs de route. Het is inderdaad zo dat een andere versie ook kan worden aangenomen. Het bewuste vliegtuig had te kampen met een defect, waardoor het zijn bommen loste.
Moest het de bedoeling geweest zijn de tram te bombarderen dan had men hem zeker niet dwars aangevallen, maar wel in langsrichting. De juiste versie is moeilijk te achterhalen”

Trieste balans.

Er waren 22 personen op slag dood:

Backx Michael (42 j) gehuwd, vulcaniseerder, Gent.
Boumon Josephine Octavie (45 j) gehuwd, zonder beroep Sint-Antelinks.
Bouquaert Arthur Joseph (43 j) gehuwd, chauffeur, Gent.
Bourquillioen Theophilus (49 j) gehuwd, metser, Gent.
Callewaert Alfons (54 j) gehuwd, zonder beroep, Gent.
De Cang Bertha (57 j) gehuwd, zonder beroep, Gent.
De Croock Maria (25 j) gehuwd met Leonard Van De Velde, huishoudster, Boekhoute.
De Decker Richardus (53 j), gehuwd, zonder beroep, Gent.
De Greven Edmondus (67 j) gehuwd, paardenslachter, Gent.
De Landsheer Jules Oscar (29 j) ongehuwd, schrijnwerker, Melle.
De Landsheere Marie Alice (28 j), ongehuwd, huishoudster, Melle.
De Waele Frederickus (49 j) gehuwd, riemenmaker, Gent.
De Wispelaer Ludovicus Leo (25 j) gehuwd, paswerker, Gent.
Minne Polydours Henricus (45 j), gehuwd, paswerker, Gent.
Van Cauwenberghe Henricus Fenrdinandus (59 j) gehuwd, leurder, Gent.
Van De Velde Leonard, (24 j) gehuwd met De Croock Maria, werkman, Boekhoute.
Vanderplaetse Wilhemine Rosine Marie (53 j) gehuwd, zonder beroep, Gent.
Van Laeken Othilia (39 j) gehuwd, zonder beroep, Gent.
Van Herreweghe Martha-Rosa (20 j) ongehuwd, dienstmeid, Ertvelde.
Vereecke Othilia (22 j) gehuwd, katoenbewerkster, Gent.
Pringels Florentina (57 j) gehuwd, Gent.

De bominslag was zo verschrikkelijk dat men pas na vier dagen de dood van dit laatste slachtoffer, dat vermist was, met zekerheid kon melden. Op basis van kledingstukken en schoenen die op de plaats van de ramp gevonden werden, konden haar nabestaanden bevestigen dat zij ook bij de slachtoffers was.

Later stierven nog acht mensen aan hun verwondingen:

De Vos Margaretha (43 j) gehuwd met Gust De Buck, huishoudster, Oosteeklo.
Beure Mathilde, Gent.
De Mey Melanie, Gent
De Smet Edmond (51 j) ongehuwd, Gent
Godefroid Louis Willem, Ledeberg
Robijn … Bassevelde.
Schuppe Benjamin, Gent
Van De Velde Christine, dochter van Leonard Van De Velde en Maria De Croock.

De eerste slachtoffers werden op de boerderij van de familie Bauters gebracht. Enkele doden lagen eerst op de boerderij van de familie Mattheeuws. Later werden ze met een houten kar naar de jongensschool gevoerd. Cyriel Bastiaen voerde een aantal doden met paard en kar naar Eeklo.

Albert en Marcel herinneren zich niet meer of er een dokter hulp kwam bieden.
In de bundel van de scouts lezen we: “Dokter De Wispelaere stond voor een hopeloze taak bij het geven van eerste hulp.”
Albert: “Ik herinner me nog dat ik een sjaaltje van een vrouw losmaakte om er de bloedende ledematen af te binden, zonder resultaat echter. Het was een verschrikkelijk gezicht.
De gewonden schreeuwden van de pijn, anderen kropen in paniek weg. Ik zag een meisje dat helemaal in shock voor zich uit zat te staren. Michel Penny bracht met zijn vrachtwagen de gewonden naar het ziekenhuis te Assenede. Dit was, samen met de bombardementen op Rieme, het verschrikkelijkste wat ik ooit heb meegemaakt.”

“Na deze aanslag op onschuldige burgers werd de omgeving van het ongeval door gemeentepersoneel onder wie Albert Bastiaen opgekuist”, herinnert Marcel zich nog.
“Daags nadien kwam de hond van de familie Bauters met een vliegeniersbril in zijn bek aangelopen. In het loof vonden wij maanden later nog brokstukken vermoedelijk van een van de vliegtuigen dat door de bominslag beschadigd was en later neerstortte in de Ertveldesteenweg.”
FOTO: Kapelletje.
Kort na de oorlog werd, in opdracht van het gemeentebestuur, door Cyriel Van de Keere een kapelletje gebouwd. Het staat aan de overkant van de plaats van de ramp. Na jaren van troosteloze aanblik kreeg het kapelletje een opknapbeurt. De gedenksteen is nu opnieuw duidelijk leesbaar.

De spoorlijn Bassevelde –Evergem werd op 2 juni 1956 afgeschaft.


Met dank aan: Albert Van Kerkhove, Marcel Stevens, Remi Van de Veire en Bert Wauters.

Deze website kwam tot stand door de medewerking van: btwebdesign - Drukkerij Stoop - Garage Marc Van de Voorde - H. Wauters-Ingels Bankagent, verzekeringsmakelaar, kredietmakelaar - KBC - MPH computers - Optiek Brigitte Roebben - Record Bank-kantoor Bogaert bvba - Roomijs en diepvriesproducten Jan Bekaert - Sanitair Armin De Craemer - Sanitair Hebbrecht-Laureyns bvba - Sanitairinstallateur De Meester-Vispoel - Tweewielers De Causmaecker - Uitvaartverzorging De Wyn-Funerarium De witte eik - VDsoft BVBA - Walter Van De Velde - Zucara Groep -