2741 inwoners
4 bezoekers online
   
 
april 2018


9

Oosteeklo Vandaag: kaantjes uit de Smoutpot

Drie zes negen

Drie zes negen

De termijn van een huurcontract is steeds drie jaar of een veelvoud ervan (behoudens enkele uitzonderingen vb.: voor studentenkoten). Bij een vroegere opzeg kan een schadevergoeding gevraagd worden. Dit gebruik is eeuwen oud, heeft zijn oorsprong bij de landbouwnederzettingen die aan graanbouw deden en gaat bij ons terug tot in de Gallo-Romeinse tijd. Om dit te verduidelijken moeten we even het 'drieslagstelsel' uitleggen.

Ten einde de grond niet uit te putten werd al vanouds aan vruchtopvolging gedaan. Eertijds werden er hoofdzakelijk twee soorten vruchten gezaaid: het broodgraan (wintergraan) en het zomergraan. Om een behoorlijke opbrengst te verzekeren moest het broodgraan ('harde granen': koren, spelt, tarwe ...) vóór de winter gezaaid worden. Dit graan was het belangrijkste voedsel voor de mens en moest in de meest vruchtbare bodem komen, dus goed bewerkte grond, ontdaan van onkruiden en pas bemest. Op hetzelfde perceel werd het volgende jaar zomergraan gezaaid. Hiervoor werd de grond niet meer grondig bewerkt noch bemest. Het zomergraan ('murwe granen': haver, gerst, rogge ...) was voor het vee bedoeld ook om bier te brouwen en voor menselijke consumptie wanneer de wintergraanoogst tegenviel. Het derde jaar werd het perceel niet meer bezaaid: de bouwlaag was uitgeput, verhard en overwoekerd door onkruiden. Het land werd verkruimeld, gezuiverd en de beschikbare mest werd ondergewerkt. Dit was het 'drieslagstelsel'.

Aangezien de boer hetzelfde jaar zowel wintergranen voor de mens als zomergranen voor de dieren moest voortbrengen, verdeelde hij zijn beschikbare landbouwgrond in drie gelijke percelen. Die driedeling is in West-Europa met een gematigd klimaat overal terug te vinden. Voor het pachten van een van die percelen werd op het derde jaar gewacht, dan was de grond het minst waard. Zoniet moest, afhankelijk van het drieslagjaar, nog een vergoeding voor de nog op het veld staande vrucht en/of de geleverde grondbewerking en de ingebrachte mest betaald worden: de 'prijzij'. Deze driejaarstermijn was zo vanzelfsprekend dat hij in alle huurcontracten werd toegepast. Zo lezen we in 'De Costuymen vande de twee Steden ende de Lande van Aelst': Alle termijnen van drij ses ofte neghen jaeren sijn ghehouden voor goede ende loyaele termijnen.

Zo zie je, de reden waarom huurcontracten telkens een termijn van drie jaar omvatten zit zo eenvoudig ineen.

Guido Van der Eecken

Heb je als lezer een heemkundig item dat je verduidelijkt of uitgelegd wil zien? Stuur het naar "De Orde van de Smoutpot" Ledestraat 38, E-mail: ordevandesmoutpot@oosteeklo.be.

Bron: Oosteeklo Vandaag
Datum: 2011-06-05

Top

Deze website kwam tot stand door de medewerking van: btwebdesign - Drukkerij Stoop - Garage Marc Van de Voorde - H. Wauters-Ingels Bankagent, verzekeringsmakelaar, kredietmakelaar - KBC - MPH computers - Optiek Brigitte Roebben - Record Bank-kantoor Bogaert bvba - Roomijs en diepvriesproducten Jan Bekaert - Sanitair Armin De Craemer - Sanitair Hebbrecht-Laureyns bvba - Sanitairinstallateur De Meester-Vispoel - Tweewielers De Causmaecker - Uitvaartverzorging De Wyn-Funerarium De witte eik - VDsoft BVBA - Walter Van De Velde - Zucara Groep -